قانون صندلی معلم ، یک روش ساده که یادگیری شما را چند برابر عمیقتر میکند.
اگر از من بپرسند مهمترین انگیزهام برای راهاندازی وبسایت «ترمیمیار» چه بوده است، احتمالاً پاسخی میدهم که بسیاری را غافلگیر میکند؛ یادگیری. در نگاه اول شاید عجیب به نظر برسد. مگر کسی برای یاد گرفتن، وبسایت راهاندازی میکند و ساعتها وقت صرف نوشتن مقاله میکند؟ تجربه شخصی من میگوید بله.
هر بار که تصمیم میگیرم درباره موضوعی مقالهای بنویسم، ناچارم دهها صفحه کتاب و مقاله علمی را مطالعه کنم، یافتههای پژوهشگران را با یکدیگر مقایسه کنم، نقاط اختلاف را بشناسم و در نهایت همه آنها را به زبانی ساده و قابل فهم بازنویسی کنم. این فرایند باعث میشود موضوع را بسیار عمیقتر از زمانی درک کنم که فقط برای خودم مطالعه میکنم.
قانون صندلی معلم چیست؟
«قانون صندلی معلم» نامی است که من برای یک اصل ساده اما قدرتمند انتخاب کردهام؛ اگر میخواهید مطلبی را واقعاً یاد بگیرید، سعی کنید آن را به شخص دیگری آموزش دهید.
فرقی نمیکند مخاطب شما یک دوست، یکی از اعضای خانواده یا همکلاسیتان باشد. حتی اگر کسی در دسترس نیست، میتوانید دوربین تلفن همراه خود را روشن کنید و تصور کنید قرار است این مفهوم را برای شخص دیگری آموزش دهید. در این لحظه، دیگر نمیتوان به خواندن سطحی مطالب اکتفا کرد. ناچار میشوید مطالب را کنار هم بچینید، برای آنها مثال پیدا کنید، ارتباط میان مفاهیم را بهتر درک کنید و از خود بپرسید: «اگر مخاطب این بخش را متوجه نشد، چگونه میتوانم آن را سادهتر توضیح دهم؟»
آیا پژوهشها نیز این ایده را تأیید میکنند؟ اثر پروتژه چیست؟
اگر تصور میکنید «قانون صندلی معلم» فقط یک تجربه شخصی یا یک توصیه آموزشی است، بد نیست نگاهی به یکی از پژوهشهای جالب در این زمینه بیندازیم.
در سال ۲۰۱۴، جان نستویکو (John T. Nestojko) و همکارانش تصمیم گرفتند این موضوع را آزمایش کنند. آنها از دو گروه خواستند یک متن یکسان را مطالعه کنند. به گروه اول گفتند: «بعد از مطالعه، از شما امتحان میگیریم.» اما به گروه دوم گفتند: «بعد از مطالعه، باید این مطالب را به دانشجوی دیگری آموزش دهید.»
نکته جالب اینجاست که در پایان، هیچکس واقعاً چیزی را آموزش نداد! از هر دو گروه فقط یک آزمون گرفته شد.
نتیجه چه بود؟
افرادی که تصور میکردند قرار است مطالب را به شخص دیگری آموزش دهند، مطالب را بهتر به خاطر سپردند، نکات اصلی را دقیقتر فهمیدند و در آزمون عملکرد بهتری داشتند.
پژوهشگران به این نتیجه رسیدند که حتی انتظارِ آموزش دادن نیز میتواند کیفیت یادگیری را افزایش دهد. این پدیده در روانشناسی یادگیری با نام اثر پروتژه شناخته میشود.
حالا نوبت شماست! سعی کنید قانون صندلی معلم را همین امروز امتحان کنید.
حالا که با «قانون صندلی معلم» آشنا شدید، وقت آن رسیده است که آن را در عمل امتحان کنید. فراموش نکنید که خواندن یک مقاله، بهتنهایی باعث یادگیری عمیقتر نمیشود؛ آنچه کیفیت یادگیری شما را تغییر میدهد، بهکار بستن این روش در هنگام مطالعه است. از امروز، هر بار که درس خواندید، کتاب را ببندید و چند دقیقه نقش معلم را بازی کنید. سعی کنید درس را با زبان ساده برای یکی از اعضای خانواده، یک دوست یا حتی دوربین تلفن همراه خود توضیح دهید. اگر وسط توضیح دادن جایی گیر کردید، چیزی را فراموش کردید یا نتوانستید به یک سؤال جواب بدهید،هیچ اشکالی ندارد و طبیعی است در این حالت باید همان قسمت را باید دوباره مرور کنید. بعد از مرور، یک بار دیگر توضیح دادن را امتحان کنید.
این کار را آنقدر تکرار کنید تا بتوانید بدون نگاه کردن به کتاب، درس را به زبان ساده برای دیگران توضیح دهید.
